Afdrukken

Over de vraag of ze mee wilde werken aan een verhaaltje voor ‘Op de bok’, moest ze toch een weekendje nadenken. Maar het is gelukt! Meestal ga ik naar de mensen toe, maar Gretha wilde liever bij ons komen. Dat is zeker zo handig, alles bij de hand.

Gretha is geboren op 18 april 1956. Vier jongens waren er al, ze hoopten op een dochter. In het ziekenhuis in Winterswijk moest het gebeuren. Vlak voor de bevalling zei de dokter tegen moeder Anna: “Moeten we Jan nog even waarschuwen?” “Nee”, zei ze, “neet neudig. Hej hef ut al zo vake zeene en ’t is ok net melkenstied.” Toen Jan ’s avonds kwam, was de verrassing groot dat er een meisje én een jongetje waren geboren! Een paar jaar later werd Marianne geboren. Deze jongste dochter is inmiddels, helaas veel te vroeg, overleden.

Ze woonden op de boerderij in IJzerlo nr. 124, dat is nu Essinkweg 6. Jan en Anna hadden 15 ha grond, circa 20 koeien en varkens en kippen. Op het land werd rogge, haver en knollen verbouwd. De boerderij is in de familie gebleven. Anton, de tweelingbroer van Gretha, woont er nu. In de jaren ‘60/’70 hadden ze het goed, de kinderen Navis werden vrij en makkelijk opgevoed. Mama zei altijd: “I-j mot neet teggen het kerkvolk in fietsen.” Al snel kwam er een trekker en een televisie. Met z’n allen voetballen kijken!

Gretha ging naar de lagere school in IJzerlo, daarna naar het Middelbaar Onderwijs in Aalten. Ze ging daarna werken bij een huisarts in Varsseveld. In de avonduren en in het weekend studeerde ze voor doktersassistente en daarna ging Gretha bij dokter de Bruijne werken. Ze deed huisbezoeken en al snel werden de taken uitgebreid met medische handelingen. In die tijd ging het anders dan nu: je had een kaartenbak en daar werd opgeschreven wat iemand mankeerde, een huisarts ging naar verkeersongevallen en bevallingen. “Soms werd ik uit bed gebeld als de kraamhulp te laat dreigde te komen”, aldus Gretha. Gretha heeft 43 jaar gewerkt bij dokter de Bruijne, huisartsenpraktijk Het Station en bij de Weef.

Toen Gretha 12 jaar was ging ze bij Westerveld – nu Manege de Achterhoek – paardrijden. De liefde voor paarden heeft ze van haar opa, hij was begin vorige eeuw bij de Cavalerie. Jaren later kocht ze haar eerste paard, een 3,5 jarige ruin Escalus, zoon van Kandahar. 

Gretha had 500 gulden te weinig en ging naar haar 80-jarige opa en deze hielp haar aan 500 gulden. Iedere maand moest ze 50 gulden terugbetalen. Een stuk van de varkensstal werd omgebouwd tot paardenstal. Opa en oma kwamen kijken, oma zei tegen haar man: “Kun i-j ut nog, dan kroep d’r maor es op.”

Eerst kalm aan maar al snel ging het in draf over het pas gemaaide maïsland. De broers zagen het en wilden dat ook. Allemaal vielen ze eraf of sprongen eraf omdat het paard naar de stal ging en de deur van het varkensschot niet berekend was op paard en ruiter.

Gretha werd lid van de Grensruiters in Dinxperlo, ook kreeg ze daar les. Naar wedstrijden gingen ze gezamenlijk. ‘s Morgens om 7 uur klaar staan aan de weg, paard inladen en naar de wedstrijd. Dit duurde de hele dag inclusief prijzen ophalen. Toen moest je ook nog een parade rijden. 

Toen Gretha in Bredevoort woonde, kwam ze toevallig bij Wiebe Klijnsma. Hij zat in de woonkamer met een been op de stoel en het hele hoofd kapot. Wiebe had een nieuwe Friese hengst, Gauke, gekocht. Deze wilde hij in de wei longeren, maar het paard was sterker dus ging Wiebe er horizontaal achteraan met alle gevolgen van dien. “Maar ik heb niet losgelaten”, zei hij trots. Doordat hij dus even slecht ter been was, werd Gretha gevraagd het paard te berijden. Na vier jaar won ze de grote Prijs van Lichtenvoorde in de L- dressuur. Vele prijzen werden gewonnen. Kijk maar eens in de stal, daar staan de bekers. Tot M2 dressuur kwam ze met deze hengst. Het feest ging over nadat Wiebe de hengst een paar keer had laten dekken. De hengst wilde ook tijdens wedstrijden naar alle merries. Zelfs na castratie was hij niet meer op niveau te rijden. Hij steigerde zo hoog dat Gretha er achterover afviel. Ze is er toen maar mee gestopt.

Henk Bekkers zat op de lagere school bij Gretha in de klas. Toen ze circa 20 jaar oud waren kregen Henk en Gretha verkering. Ze trouwden en Stroet uit Dinxperlo reed hen met de trouwkoets. Ze gingen wonen aan de Tolhuisweg in Bredevoort en kregen twee zonen. Een paar jaar geleden hebben ze een huis aan de Kloosterdijk gekocht, vlak naast de paardenstal van Wiebe. Dit is natuurlijk erg handig met de drie paarden. Eén ervan is van hen samen.

Twee keer per week rijdt Gretha onder het zadel, meestal samen met Rosanne Navis. Bijna alle zondagen wordt er gereden, in de bak of een buitenrit. Daarna koffiedrinken bij Annie en Wiebe.

Daarnaast rijden ze enkelspan, tweespan of soms driespan. Samen met Roel ‘hun paardenfluisteraar en peerdekearl’ Veldhuis. Ze rijden dan meestal met z’n vieren door Bredevoort, Barlo, Dale en het Klooster. Ieder jaar volgt Gretha de menlessen van Truus van Middelkoop. Ook aan de ritten van De Koetsiers doen ze vaak mee. Laatst nog, 12 september, bij Hennie en Willemien van Eerden van Den Blaauwen.

Ongeveer 10 jaar geleden met een buitenrit in het Klooster in een ‘stikke’ bocht werd in het bos een kettingzaagmachine aangetrokken. De koetsier en het paard schrokken, het paard springt opzij de droge sloot in. Gretha valt onder de marathonwagen en Wiebe ernaast, het paard blijft gelukkig staan.

Het tuig is gebroken en het inspan krom. Iemand die vlakbij is, zegt dat hij niet kan helpen omdat hij bang is voor paarden. Ze hebben uitgespannen en Gretha loopt naar huis. Annie ziet dat en is bezorgd over Wiebe. Gelukkig valt het mee: ze hebben wat schrammen en een paar blauwe plekken. De wagen werd met de trekker opgehaald, vervolgens alles gemaakt of nieuw en met een week kon er weer worden gereden. Het feestje dat ze ’s avonds hadden op de kegelclub ging voor hen niet door! Maar dit weegt niet op tegen het plezier dat ze hebben aan het mennen en rijden.

Gretha, we wensen je nog heel veel rijplezier met de paarden en bedankt dat je mee wilden werken aan een nieuwe Op de Bok van de Koetsiers.